Paus, kardinaal, homo, hostie

Paus, kardinaal, homo, hostie. ©️collage: Emmanuel

Vier ingrediënten voor een katholieke rel. Rel? Nee toch? Als rechtgeaarde (!) homoseksuele Rooms-Katholiek (jaja) vind ik het een zielige vertoning. De ‘preciezen’ beschermen kardinaal Eijk (al dan niet terecht) en foeteren op paus Franciscus. De ‘rekkelijken’ dwepen met de paus (al dan niet terecht) en vegen met de kardinaal de vloer aan.

De aanleiding? Meerderen!
Allereerst is er een vraag van Duitse bisschoppen aan de paus voor meer eucharistische gastvrijheid voor leden van andere Kerken, welke vraag de paus fijntjes teruglegt bij de aanvragers. Lol…
Vervolgens is er de Amerikaanse Jezuïet James Martin SJ (onlangs benoemd in de hoogste Vaticaanse adviesraad voor communicatie van de paus), die een boek (“Een brug bouwen”) heeft geschreven om toenadering te zoeken tussen de RK-Kerk en (gelovige) LHBT-ers. Wauw…
En als klap op de vuurpijl is daar ook de Belgische kardinaal Jozef de Kesel die een kerkelijke dankviering van een homo-relatie wel ziet zitten. Tjonge…
Dan is daar bisschop de Korte van het Bisdom ‘s-Hertogenbosch, die begonnen is met zijn bijeenkomsten met de LHBT-gemeenschap om te luisteren en te praten. Applaus…
En onze kardinaal Eijk gaat met gestrekt been frontaal in de aanval tegen dit alles in een buitenlands (want dàt genereert meer sympatisanten) opinie-artikel. Hoppa…

Paus Franciscus blijft verrassen. Het zijn verrassingen vanuit de pastorale hoek. De rechtlijnigen zijn doorgaans niet bepaald pastoraal en raken ervan over de zeik. Natuurlijk komen zij met steekhoudende Kerkleer-bevestigende argumenten en altijd terug te vinden in Catechismus, Kerkelijk Wetboek (CIC 1983) en misschien ook in de Bijbel. En natuurlijk is het altijd fijn voor hun dat zij zich ergens achter kunnen verschuilen. Dan ligt de ‘schuld’ van bijvoorbeeld discrimineren in ieder geval niet bij hen en hebben ze macht over weerloze gelovigen en kunnen zij de afvalligen met woorden die niet hun eigen woorden zijn (want het is Gods Woord/Wil) genadeloos neersabelen. Ik hoor ze nu al soppen van genot…

Steeds vaker moet ik constateren dat de felste kerkelijke homofoben zèlf met hun geaardheid of dubieuze verleden worstelen. Ze weten zich geen raad met hun gevoelens met betrekking tot hun ambt en drukken het weg met het fel bestrijden van die zogenaamde zonde. Daar zitten ook figuren tussen die een stil verlangen hebben naar de goeie ouwe Inquisitie-tijd. Is het niet vanwege het opruimende effect van afvalligen, dan wel vanwege de mogelijkheid tot het legaal botvieren van de (machtswel-)lusten. Feit is dat zij liever met een kleine kern (de Heilige Rest) verder willen. Ik heb menig fundamentalistische kerkleider uitspraken in die richting horen bezigen.

Het zijn de golfbewegingen van de kerkelijke geschiedenis.
Zijn er leerstellige pausen, dan slaat het naar pastorale benadering verlangende kerkvolk een andere richting in. Nu is er een pastorale paus en de leerstelligen komen in het verweer. Zie daar de werkelijke aanleidingen voor de kerkelijke ruzies en onmin.
Ligt het dus aan de hostie?
Komt het allemaal door die homo’s?
Ligt het aan de paus?
Ligt het aan de kardinaal?
Ligt het aan de Bijbel?
Ligt het aan het interpreteren van de Bijbel?
Ligt het aan de Traditie?
Wie breekt de Kerk af? Wie bouwt de Kerk op?

Ik heb geen helder antwoord, wel een oordeel en daar moet ik terughoudend in zijn. Ik herken wel mijn vragen en mijn mening in de Open Brief van Peter Vermaat, die 15 mei 2018 gepubliceerd werd in de Leeuwarder Courant èn in de reactie van bisschop de Korte van ‘s-Hertogenbosch op het opiniestuk van zijn meerdere.

*UPDATE (iets minder terughoudend): Cor Mennen schotelt in een blogje kardinaal Eijk alvast de antwoorden voor op de Open Brief van Peter Vermaat, zodat Cor zich soppend kardinaal kan wanen en Eijk niet om Cor heen kan. Roomse humor… *

Mijn revers-kruisje in de Regenboogkleuren tijdens kerkdiensten dat ik voorganger mag zijn. ©Emmanuel

Maar bovenal heb ik mijn getuigenis, gevormd door mijn schamel geloof, mijn liefde voor mijn Kerk (ondanks alle wanklank), mijn persoonlijke geweten, mijn fouten en pluspunten uit het verleden, mijn visie, mijn levenservaring en omstandigheden:

Ik ben Rooms-Katholiek èn homoseksueel èn beiden praktiserend. Ik ken alle hoeken van mijn RK-Kerk en niet alleen vanwege tien mooie en leerzame kloosterjaren die achter me liggen. Mijn protestantse partner en ik beleven sámen ons geloof en kerkgang. De ene week gaan wij ter RK-kerke, de andere week ter PKN-kerke. Hij gaat met mij in de RK ter Communie. En ik ga met hem bij de PKN ter Avondmaal. Oecumene ten voeten uit! Ik ben af en toe voorganger in een Woord- en Communie-viering in mijn parochie en in een plaatselijk verzorgingshuis, bij beiden inclusief eigen preek.

Dit alles zou totaal geen issue moeten zijn. Een paus, een kardinaal, een bisschop, een pastoor of een medegelovige heeft er niets van te vinden.
Maar laat het duidelijk zijn:
Wij voelen ons door God bevestigd en gezegend!

‘Roomschen’ en niet-100%-hetero’s

De kerkdienst op Roze Zaterdag van 24 juni aanstaande zou eerst in de Sint Jan van ‘s-Hertogenbosch plaatsvinden mèt de bisschop, mgr. de Korte, erbij.
Onlangs trok die bisschop beide voornemens toch weer in.

Er is al veel over (de motivatie van de bisschop ten gunste van een roze viering in de St. Jan en het uiteindelijke besluit van mgr. de Korte om er alsnog van af te zien) geschreven en geoordeeld in de diverse media.
Ikzelf mag evenmin oordelen. Als ik in de spiegel van mijn leven kijk besef ik dat ik in mijn leven mensen beschadigd en pijn gedaan heb. Ik heb er alles aan gedaan om daaronder een streep te zetten.
Daarom beperk ik mij tot deze reactie:

Ik was niet de enige die een paar weken geleden knipperde met de ogen toen ik las dat de Oecumenische Viering van Roze Zaterdag in de Sint Jan zou plaatsvinden. Later las ik dat de plebaan van de St. Jan mede voor zou gaan in die dienst en dat mgr. de Korte op het einde de zegen zou geven.
Ik dacht toen al: het is nu wachten op een reactie van priester Mennen.
Ik hoefde niet lang op die reactie te wachten.

priester Mennen

Mennen fulmineerde buiten zinnen tegen alles wat hem daarin tegenstaat. Ach, denk ik dan, het is genoegzaam bekend: dat soort gedrag (lees: gekonkel) is heel herkenbaar bij mensen die zelf met hun eigen geaardheid worstelen. Ik spreek uit mijn eigen ervaring in een ver verleden…

Inmiddels heeft mgr. de Korte vanwege verzet binnen het bisdom ‘s-Hertogenbosch de toestemming voor de viering in de St. Jan en zijn aanwezigheid daarbij ingetrokken, al blijft de plebaan één van de voorgangers in de Roze Viering die nu in de protestantse Grote Kerk, vlakbij de St. Jan, plaatsvindt. En ook nu zijn Mennen & Co verre van tevreden. Het was te verwachten.

Verzet binnen het bisdom: het is een kleine recalcitrante groep orthodoxe RK-gelovigen/priesters die steevast chantage gebruikt om de Leer der Kerk naar de letter te bewaken. Daarbij heiligt het doel elk middel, want de Leer der Kerk is niet pastoraal en de letter is wet. Daar is ook totaal geen discussie mee mogelijk, want de Leer staat niet ter discussie. In de absolute waarheid die achter de Letter der Leer schuilgaat ligt voor hen de ultieme opdracht en het genoegen om elke andere mening/levenswijze/afvallige ‘geestelijk’ dood te knuppelen. En mòcht er (‘geestelijk’) bloed vloeien, dan rust de bloedschuld op (in dit geval) de homo’s zelf (ja, dit staat in de Bijbel: Leviticus 20,13) en wast dus elke criticus zijn handen tevreden in onschuld. Dat de gezondheid van de voorganger van mgr. de Korte, mgr. Hurkmans, hieronder leed in zijn nadagen als bisschop van ‘s-Hertogenbosch is geen geheim. Hij werd weer milder, zoals hij eens als pastoor ook was en dat werd niet gepikt.

Zolang kerkelijke praktijken die recht tegen de Leer ingaan verborgen blijven, is er geen vuiltje aan de lucht. Zodra het openbaar wordt is het ‘not done’, een probleem, een rel.
Als ik indertijd gelogen had omtrent mijn homoseksuele praxis, dan had ik pastoraal werker kunnen worden. Was het later alsnog ‘openbaar’ geworden, dan (en dit is letterlijk aan mij medegedeeld door het toenmalig Hoofd Personeelszaken van het Bisdom Rotterdam)…”…is er een probleem, maar dan is daar wel een mouw aan te passen.”

Je mag dit alles hypocriet noemen. Het is veel meer een even zielig als triest fundamenteel onvermogen om de huidige tijdspanne theologisch, leerstellig en pastoraal te benaderen.
Wie de Roze Viering in de Sint Jan beschrijft als ‘het innemen van het laatste bolwerk dat vasthoudt aan de schriftuurlijke afkeuring van homoseksueel gedrag en van alle handelingen tegen de morele natuurwet’ draagt dat onvermogen in zich.
Daar is geen discussie mee mogelijk, laat staan een gesprek. Mgr. de Korte zal er nog vaak een zware dobber aan hebben, al leert hij zo zijn collega’s in het ambt wel kennen…

Mgr. de Korte, bisschop van ‘s-Hertogenbosch

Bisschop de Korte laat in zijn brief de kerkleer overeind (en maak je geen illusies: die blijft zo!), maar hij laat als een echte herder merken, dat er wel degelijk ruimte is. Die ruimte is er in de meeste parochies en gemeenschappen al veel langer. En daarom neemt hij die ruimte niet in het verborgene, maar benoemt het en wil er inhoud aan geven, zij het nu op wat beperkter schaal. Het is aan ons om zijn uitgestoken hand in dank te aanvaarden. Dan zal het voor alle aanwezigen in de Roze Viering mogelijk zijn om waardig en met opgeheven hoofd te zingen, te bidden en de Heer te danken voor al het goede van de liefde die Hij in ons gelegd heeft. Die uitgestoken hand en een waardige viering zijn een zegen op zich. Die zegen kan door niemand afgepakt worden!

Thuiskomen


De kop hierboven heeft een warme uitstraling, iets intiems. Thuiskomen voelt als terugkeren in een warm nestje. Thuiskomen van je werk is en klinkt alledaags, maar als je er wat langer bij stilstaat zul je merken dat het een veel diepere lading heeft die we niet altijd onderkennen.

Thuiskomst van de verloren zoon. Schets van ©Rembrandt van Rijn.

Thuiskomen. Wie de vele schrijnende beelden in de media ziet van vluchtelingen (met welke achtergrond dan ook) die huis en haard verlaten hebben, prijst zich hier in Nederland gelukkig en bevoorrecht om warm en beschermd in een huis te mogen zitten met veel comfort en luxe. Na het installeren van een nieuwe thermostaatkraan in onze douchecel overkwam mij spontaan dat luxe-gevoel, afgezien nog van wat dat ding kostte….

Lees meer over dit bericht